Selecteer een pagina

Manupulatie – I

apr 26, 2026 | Inzichten, Zelfontwikkeling

Wist je dat als je met iemand op één dag naar drie verschillende plaatsen gaat, je achteraf het gevoel hebt die persoon veel beter te kennen dan wanneer je een hele namiddag op dezelfde plek samen hebt doorgebracht? Ook al duurde die andere afspraak veel langer.

Dat is wetenschappelijk bevestigd. Onze hersenen koppelen plaats aan tijd. Drie plekken voelen aan als drie aparte momenten, drie ervaringen samen. Eén plek voelt aan als… één moment.

Maar…   

Een jaar of vijftien geleden was dit gemeengoed in de wereld van de pickup artists. Versierders dus. Hun raad aan elkaar: organiseer een date over drie locaties. Niet omdat het leuker is. Maar om de vrouw het gevoel te geven dat ze hem beter kent dan in werkelijkheid het geval is. Om het natuurlijke proces van vertrouwen en gewenning kunstmatig te versnellen. Om sneller… vooruit te komen.

Manupulatie dus en het werkt (blijkbaar te goed). Een zuiver psychologisch mechanisme wordt ingezet om iemand te misleiden over hoe goed ze elkaar werkelijk kennen.

Als je op een dag naar de markt gaat, daarna een terrasje doet, en nadien nog ergens een wandeling maakt, dan voelt die dag voller en rijker dan een dag waarop je vier uur op dezelfde plek hebt gezeten omdat je hersenen die dag opslaan als drie momenten in plaats van één.

Misschien is dat wel een argument om vaker op stap te gaan. Niet om iemand te manipuleren. Gewoon om meer leven in een dag te krijgen.

Trigger:  Short op Youtube uit Modern Wisdom

Mijn volgende gedachte: Bestaat er onderzoek over in de context van opvoeding? Werkt dit ook positief voor kinderen?

Ja dus, en in twee richtingen tegelijk.

Het mechanisme heeft een naam in de wetenschap: *behavioral tagging*.

Een nieuwe ervaring kort na een leermoment versterkt het geheugen voor wat eerder geleerd werd. Onderzoekers lazen aan basisschoolkinderen een verhaal voor. Een uur later kreeg de ene helft een nieuwe muziekles, de andere helft een vertrouwde. Een dag later kon de eerste groep het verhaal beter navertellen. De muziek had niets met het verhaal te maken. Maar de hersenen registreerden de nieuwheid en gebruikten dat als signaal om het verhaal vast te zetten.

Bij kinderen met ADHD blijkt het effect nog sterker. Een nieuwe omgeving 45 minuten na het leren van een woordenlijst maakte hun geheugennadeel praktisch ongedaan.

De praktische vertaling voor opvoeding ligt voor de hand. Wie wil dat een kind iets onthoudt, een verhaal, een les, een gesprek, kan beter niet alles op één plek laten gebeuren. Een wandeling, een onverwacht uitstapje, een andere ruimte vlak erna werkt als een marker. Het brein zegt: dit was anders, dus dit moet ik bewaren.

En er is een tweede lijn van onderzoek. Over samen terugkijken op gedeelde momenten. Kinderen die met hun ouders uitgebreid praten over wat ze samen hebben meegemaakt, ontwikkelen minder emotionele problemen en vertonen meer prosociaal gedrag.

Gedeelde herinneringen zijn niet alleen leuk om op te halen. Ze bouwen iets op.

Combineer beide lijnen en de cirkel is rond. Een dag met je kind op drie verschillende plekken levert later drie aparte herinneringsankers op. Drie aanleidingen om iets terug te halen, drie momenten om over te praten. Eén lange middag thuis levert er één.

Het verschil met de pickup-versie zit in het doel. Daar wordt het mechanisme ingezet om korte tijd lang te laten voelen, om een illusie van vertrouwdheid te scheppen. In opvoeding mag de tijd écht lang zijn. Het mechanisme dient dan niet om iets te forceren, maar om iets dat er werkelijk is beter te verankeren.

Book of Elon : Eric Jorgenson

Ik vertelde mijn Tai Chi-leraar dat ik het lijvige boek Elon Musk van Walter Isaacson helemaal had uitgeluisterd. We raakten erover aan het filosoferen, en hij merkte op dat hij gehoord had van een nieuw boek: Book of Elon. Ik ben het meteen gaan opzoeken en vond het...

London Surprise

Mijn vrouw heeft een weekendje 'weg' gepland met haar dochters. Het was al zoooo lang geleden. Naar London want ze hebben een connectie met Londen.  Natuurlijk hebben ze ook een voorstelling geboekt, "Les Miserables". Dat wordt een top avond tijdens een top weekend....

Manson – Lezen

Bron: Mark Manson | 14 Books That I Didn't Expect to Change My life Je kent ze wel, die berichtjes: “Dit boek heeft mijn leven veranderd.”Meestal laat ik ze gewoon passeren. Er zijn er ondertussen zoveel dat je er bijna automatisch overheen kijkt. Maar deze keer bleef...

We gaan een positieve toekomst tegemoet

Als tegengewicht voor al mijn donkere berichten die je hier vindt, vooral gevoelsmatig, opgestookt door nieuws en media. Ja, ik weet het ... Hier een positive noot in de podcast Modern Wisdom van Chris Williamson met David Frieberg Een uitgebreid gesprek over de...

Samenlevingen types

Voor wie dit nog nooit heeft gezien. Van Ann Landers. 12-4-2002 Beste Ann, Ik ben lerares Engels en mijn leerlingen lezen George Orwells "1984". Ik heb het moeilijk om communisme, socialisme en fascisme uit te leggen zonder een tijdrovende geschiedenisles te moeten...

Bedelaar | Sadhguru

Er was eens een bedelaar. Langzaam begonnen mensen te beseffen dat hij eigenlijk een heel wijs man was. Ze gingen hem opzoeken om over allerlei zaken raad te vragen. Zijn reputatie verspreidde zich. De koning hoorde van hem, ging ook bij hem te rade en stelde vast dat...

Een zaak overnemen zonder risico

Ik ben bezig met het overlaten van mijn zaak. Enerzijds omdat het tijd is, gezien mijn leeftijd. Anderzijds omdat we misschien zelf een andere zaak kunnen overnemen: een boekenwinkel. Iets waar we eigenlijk al jaren van dromen.  En als dat niet lukt, willen we starten...

Wachten | Dirk de Wachter

Ergens staat er nog een werkje van Dirk de Wachter tussen onze boeken dcht ik. Maar gisteren viel mijn oog op Wachten en ik heb het gekocht. Het bleek een pageturner. Zaterdag gekocht, het is nu maandagmorgen. Het is lang geleden dat ik boek direct heb uitgelezen én...

Bookstore Dreams | part zoveel

Een droom met twee opties We zitten in de running voor de overname van een bestaande boekenzaak. Mijn dochter en haar man zouden de zaak dagdagelijks runnen, met mezelf en Miranda op de achtergrond. We romantiseren over hoe we 's avonds in die grote, ruime boekenzaak...

Alice Nahon | Avondliedeke

Avondlieke 't Is goed in 't eigen hert te kijken Nog even vóór het slapen gaan Of ik van dageraad tot avond Geen enkel hert heb zeer gedaan;   Of ik geen ogen heb doen schreien, Geen weemoed op een wezen lei; Of ik aan liefdeloze mensen Een woordeke van liefde...

Tribes | Seth Godin

Tribes van Seth Godin heeft geen Nederlandstalige titel; het blijft Tribes, met als subtitel ‘Jij moet ons leiden’. De vertaling ‘Stammen’ zou raar klinken. ‘Groepen’ zou beter zijn, maar ‘groepen met een interne cohesie’ zou een nog betere vertaling zijn. Het is...

Lezen & Mark Manson | Solved podcast – Self Help

In zijn podcast 'Solved' gaat Manson in de diepte over bepaalde onderwerpen. In de analyse die hij maakt over 'self help' analyseert hij alle mogelijk systemen die mogelijk in de noemer 'zelf hulp', ' zelfontwikkeling' en aanverwanten vallen. Na de inleiding gaat hij...

Scary, scary, scary

Hier een uittreksel uit Big Magic van Elizabeth Gilbert. Het komt uit een van de eerste hoofdstukken en het is meteen raak. Lees hieronder 27 redenen om níét te starten met je eigen creatieve project. En als je nog extra duwtjes in de rug wil: lees The War of Art van...

Metacognitie & Laventa

Deze tekst passeert via Instagram of FB en het katapuleert met direct naar één van mijn vroegere werknemers, Wim (Laventa). De hoogste vorm van intelligentie is niet IQ, niet logica, niet geheugen en ook niet snelheid. Volgens neurowetenschappers is de zeldzaamste...

Verboden te roken

Gisteren, zondag 1 maart, was een prima dag voor een wandeling door Mechelen, samen met mijn vrouw en kleinkind (in de buggy). De omstandigheden brachten ons naar een deel van Mechelen waar we eigenlijk maar zelden komen. Het is niet omdat ik al lang in Mechelen woon,...